संसदेत भाजपाकडं झाले एकुण 8 ‘महाराज’, जाणून घ्या

नवी दिल्ली, वृत्तसंस्था : भारत स्वतंत्र झाल्यापासून अनेक जुन्या भारतीय राजघराण्यातील सदस्यांनीही राजकारणात आपली भूमिका बजावली आहे. राज कुटुंबातील सदस्यांना संविधान सभेसोबतच भारतीय राजकारणात अधिक रस निर्माण होऊ लागला आणि त्यापूर्वीही अनेक राजांनी स्वातंत्र्यलढ्यात मोठी भूमिका बजावली होती.

तथापि, स्वातंत्र्यानंतर बहुतेक राजे आणि राजघराण्यातील सदस्यांना लोकसभेपेक्षा राज्यसभेच्या माध्यमातून देशाचे राजकारण करणे सोपे झाले. ती साखळी थांबली नाही. तथापि, राज कुटुंबातील सदस्य थेट जनतेद्वारे निवडले गेले आहेत आणि लोकसभेवर पोहोचले आहेत आणि त्यांनी इतर खासदारांच्या तुलनेत त्यांच्या जबाबदाऱ्यांमध्ये कोणतीही कमी दाखवलेली नाही. पण, सध्या आपण राज्यसभेत उपस्थित असलेल्या राजघराण्यातील सदस्यांविषयी बोलत आहोत.

संसदेत भाजपाजवळ झाले एकूण 8 ‘महाराज’

नुकत्याच झालेल्या राज्यसभा निवडणुकीत कॉंग्रेसचे माजी नेते ज्योतिरादित्य सिंधिया आणि लेशेम्बा सनाजाओबा यांचा संसदेत प्रवेश झाल्यापासून स्वातंत्र्यानंतर भारतीय संसदेत असलेली परंपरा भाजपाने चालविली. या दोघांच्या माध्यमातून भारतीय जनता पक्षाने पुन्हा एकदा पूर्वीच्या राजघराण्यातील सदस्यांना वरच्या सभागृहातून लोकशाहीच्या मंदिरात पाठविण्याची परंपरा पुन्हा कायम ठेवली आहे,

यासाठी कधी कॉंग्रेसची चर्चा होती. विशेष म्हणजे, सिंधिया हे ग्वाल्हेरच्या राजघराण्यातील असून लेशेम्बा सनाजाओबा यांना मणिपूरचा राजा म्हटले जाते. सध्या राज्यसभेत असे 6 खासदार आहेत, जे मागील भारतीय राजघराण्याचे वंशज आहेत. यापैकी 5 तर पहिल्यांदाच उच्च सदनाचे सदस्य झाले आहेत आणि चार जण असे आहेत जे 2019 मध्ये पुन्हा भाजपाचे सरकार आल्यानंतर भाजपात आले आहेत.

दोन्ही नवीन खासदारांची ‘राजकीय’ पार्श्वभूमी

काही राजघराण्यातील उर्वरित खासदारांबद्दल जाणून घेण्यापूर्वी आपण सिंधिया आणि संघ (आरएसएस) किंवा भाजपा यांच्यातील संबंधांवर थोडीशी नजर टाकूया. ज्योतिरादित्य सिंधिया यांची आजी आणि ग्वाल्हेरची राजमाता विजया राजे सिंधिया हे भाजपच्या संस्थापकांमध्ये होते आणि त्यांनी जनसंघापासून उजव्या विचारसरणीचे राजकारण उभे केले होते. मणिपूरचा राजा म्हणून ओळखल्या जाणार्‍या सनाजाओबा यांना कोणताही राजकीय वारसा नाही किंवा राजकारणाचा कोणताही अनुभव नाही.

परंतु, त्यांनी आपल्या हातात कमळ धरले आहे त्यामुळे त्यांनाही राजशाहीच्या विचारांच्या जगातून बाहेर पडून लोकशाही व्यवस्थेनुसार आपल्या राज्यातील लोकांची सेवा करण्याची संधी मिळाली आहे. त्यांनी एका वृत्तपत्रास सांगितले की, ‘मणिपूरच्या राजाचा सन्मान करत एखाद्या राजकीय पक्षाने मला कोणत्याही राजकीय पदाची ऑफर देण्याची ही पहिली वेळ होती आणि मी ती ऑफर स्वीकारली…मी राजकारणात येण्याचा विचार करीत नव्हतो, कारण यापूर्वी कोणीही माझ्याशी संपर्क साधला नव्हता.’

राज्यसभेत भाजपाचे बाकी ‘सरताज’

यापूर्वी जून 2016 मध्ये राजस्थानात डूंगरपूरच्या राज घराण्यातील हर्षवर्धन सिंह यांचे नाव राज्यसभेचे उमेदवार म्हणून जाहीर करून भाजपानेच त्यांना आश्चर्यचकित केले होते. क्रिकेट विश्वाचे सुप्रसिद्ध प्रशासक राज सिंह डूंगरपूर यांचे ते पुतणेही आहेत. यावेळी भाजपाने दुसर्‍या एका राजघराण्यास राज्यसभेवर प्रवेश करण्याची संधी दिली आणि ते संभाजी राजे हे आहेत, ते कोल्हापुरातील छत्रपती शिवाजी महाराजांचे वंशज आहेत.

संभाजी राजे त्यावेळी महाराष्ट्रात मराठा चळवळीचे नेतृत्व करीत होते आणि पहिल्यांदा राज्यसभेवर निवडून गेले होते. नंतर, भारतीय जनता पक्षाने शिवाजी महाराजांचे अजून एक वंशज उदयनराजे भोसले यांना वरच्या सभागृहात प्रवेश मिळवून दिला. गेल्या वर्षाची बाब आहे की जेव्हा एकेकाळी गांधी-नेहरू घराण्याची पारंपारिक जागा असलेले अमेठीचे महाराजा आणि कॉंग्रेसच्या पहिल्या घराण्याशी अगदी जवळ असलेले संजय सिंह यांनीही कॉंग्रेस सोडली आणि राज्यसभेचे सदस्यत्व सोडले आणि भाजपमध्ये प्रवेश केला. त्यांना पक्षाने पुन्हा राज्यसभेत आणले.

कॉंग्रेसमधून दिग्विजय यांचा दुसऱ्यांदा प्रवेश

असे नाही की भाजपाने फक्त राज्यसभेत राजघराण्यातील लोकांना सामावून घेतले. राजघराण्यातील अनेक वंशज थेट पक्षाच्या तिकिटावरून लोकसभा निवडणूक लढवून संसदेत पोहोचले आहेत. मागच्या वेळी राजस्थानमधील राज घराण्यातील दोन सदस्यांनी कमळ निशाणीवर लोकसभेची निवडणूक जिंकली, यामध्ये धौलपूरचे दुष्यंत सिंह आणि जयपूरहून दिया सिंह यांचे नाव सामील आहे. तर, कॉंग्रेसने पुन्हा एकदा मध्य प्रदेशातील राघोगडचे माजी राजा दिग्विजय सिंह यांना राज्यसभेवर जागा दिली आहे. तर काश्मीरमधील डोगरा घराण्याचे राजा कर्ण सिंह हे अलीकडेच वरच्या सदस्याचे सदस्य राहिले.

पोलीसनामा न्युज आता टेलीग्रामवर... आमचं चॅनेल (@policenamanews) जॉइन करण्यासाठी येथे क्लिक करा आणि ताज्या व महत्त्वाच्या बातम्या मिळवा.
WhatsAPP
You might also like